KONJUGE PNÖMOKOK AŞISI (KPA)

Pnömokok (Streptococcus pneumoniae) Gram pozitif bir diplokoktur. Pnömokoklar bir çok enfeksiyon hastalığının en sık rastlanan etkenidir. Pnömokokların neden olduğu enfeksiyonlar; ciddi pnömoni, sepsis ve menenjit gibi invazif enfeksiyonlar yanında otitis media, sinüzit ve hafif bakteriyemi gibi enfeksiyonlarada neden olur. Kaynak genellikle taşıyıcı insanlardır. Solunum yoluyla bulaşır, genellikle kış aylarında ve ilkbahar başında ortaya çıkar.

Konjuge Pnömokok Aşısı tek dozluk kullanıma hazır enjektör içerisinde sunulmaktadır. Sıvı formda bulunan aşı kendi enjektörü ile uygulanmalıdır.

Genel Aşı Kontrendikasyonları:

Genel aşı kontrendikasyonları Konjuge Pnömokok Aşısı için de geçerlidir. Aşı uygulamasında aşıların yapılmaması gereken durumlar çok nadirdir.

· Bir aşıya karşı gelişen anaflaktik reaksiyon, o aşının sonraki dozları için kesin kontrendikasyon oluşturur.

· Bir aşı komponentine karşı gelişen anaflaktik reaksiyon, bu maddeyi içeren aşılar için kesin kontrendikasyon oluşturur.

· Ateşli veya ateşsiz ciddi hastalık durumunda izleyen hekimine danışılmadan aşı uygulanmaz.

Konjuge Pnömokok aşısı:

• Genel kontrendikasyonlar dışında kontrendikasyonu yoktur.
• Önlem alınarak aşı yapılacak durumlar yoktur.

Aşı Sonrası İstenmeyen Etkiler:

Sık Görülen, Hafif Yan Etkiler;

· % 10-20 lokal reaksiyon (ağrı, şişlik, kızarıklık)

· % 10-20 38 ^oC’yi geçen ateş (Ateş sıklığı, prematürelerde ve düşük doğum ağırlıklı bebeklerde zamanında doğan bebeklere göre daha fazla olup çoğu zaman 39 ^oC üzerindedir.)

· % 10-20 huzursuzluk, kırgınlık ve sistemik belirtiler

Nadir Görülen, Ciddi Yan Etkiler;

· 0-72 saat içinde konvulsiyon nadir olarak görülebilir.

KPA’nın saklanması:

İl deposunda: Aşı flakonları (+2)-(+8)^oC’de saklanmalıdır, kesinlikle dondurulmamalıdır.

Sağlık Kurumunda: KPA üstten soğutmalı buzdolabının alt rafında saklanmalıdır, kesinlikle dondurulmamalıdır.

Aşı depolama kapasitesi ihtiyacındaki artış dikkate alınarak mevcut alt yapı İl Aşı Sorumlusu ve İl Soğuk Zincir Sorumlusu tarafından yerinde değerlendirilmeli ve ihtiyaç olan kurumlarda geniş kapasiteli buzdolapları acilen temin edilmelidir.

KPA’nın uygulaması:

· 12 aya kadar bebeklerde deltoid kası radial sinirin yüzeysel yerleşimi ve kasın aşıyı uygun şekilde absorbe edecek kadar gelişmiş olmaması nedeniyle güvenli intramusküler (IM) uygulama için uygun değildir. Dolayısıyla bebeklerde IM uygulama için uyluğun orta veya üst 1/3 kısmında, vastus lateralis kasının ön yan bölümü kullanılır.

· 12. aydan sonra, kolun üst kısmına deltoid kas içine yapılır. Kol dirsekten, bacak dizden 45° içe bükülür ve enjektör 90° dik açıyla cilde girerek, kas içine (intramusküler) uygulanır.

· KPA 0.5 ml uygulanır.

· Pnömokok, Hep B ve beşli karmanın birlikte uygulandığı durumlarda; beşli karmada daha fazla lokal reaksiyon beklendiğini dikkate alınarak Pnömokok ve Hep B'nin aynı ektremiteden en az 2 cm arayla uygulanması, beşli karmanın ise mutlaka farklı bir ektremiteden uygulanması yaklaşımı benimsendiğinde; ASİE riski daha az, tanısı ve takibi daha kolay olacaktır.

Konjuge Pnömokok Aşısı yakalama takvimi

· KPA’nın uygulanmaya başladığı tarihte 2. ayını doldurmuş olan bebekler rutin aşı şeması içinde KPA da dahil olmak üzere aşılanmaya başlanacaktır. Uygulama şekli 2.ay (8 hafta), 4. ay (16 hafta), 6. (24 hafta) ay ve 12. ay (52 hafta) olmak üzere toplam 4 dozdur.

· KPA’nın uygulanmaya başladığı tarihte 3 – 6 ay arasında olan bebekler için de yine toplam 4 doz uygulanacaktır. Ancak bu uygulama, halen başlamış olan rutin aşılama şemasına uyarlanmalı, ek ziyaretler azaltılmalıdır. Ayrıca dozlar arasında bırakılacak en az aralıklara da dikkat edilmelidir. KPA’nın 1. dozu ile 2. dozu ve 2. dozu ile 3. dozu arasında en az dört hafta, 3. doz ile rapel doz arasında en az 4 ay süre bırakılmalıdır (Rapel doz 12. aydan önce yapılmamalıdır).

• 3 aylık bebekler için örnek aşı takvimi: 3. ayda ilk doz, 4. ayda ikinci doz, 6. ayda üçüncü doz ve 12. ayda rapel.

• 4 aylık bebekler için örnek aşı takvimi: 4. ayda ilk doz, 6. ayda ikinci doz, 7 veya 8. ayda üçüncü doz ve 12. ayda rapel.

• 5 aylık bebekler için örnek aşı takvimi: 5. ayda ilk doz, 6. ayda ikinci doz, 7 veya 8. ayda üçüncü doz ve 12. ayda rapel.

• 6 aylık bebekler için örnek aşı takvimi: 6. ayda ilk doz, 7. ayda ikinci doz, 8. ayda üçüncü doz ve 12. ayda rapel.

NOT: KPA ile diğer aşılar arasında süre bırakmaya gerek yoktur.

EK BİLGİ: Daha önceden aşılanmamış yakalanma aşı takviminin kapsamadığı;

-7 - 11 aylık bebekler yaklaşık 1 ay ara ile iki kez aşılanmalı ve 1. yaş gününün ardından 3. doz aşıları yapılmalıdır. İkinci ve üçüncü doz aşılar arasında en az 2 ay ara olmalıdır.

-12 - 23 ay arasındaki çocuklar en az iki ay ara ile 2 kez aşılanmalıdırlar.

-24 ay ile 9 yaş arasındaki çocuklarda tek doz aşı yeterlidir.